Rilo
Origen del apellido Rilo.
Etimología :
Grillo.
1.- Insecto de la orden de los ortópteros, saltador, de unos tres centímetros de tamaño y de color negro, que se caracteriza porque el macho produce un sonido rutinario al frotar los élitros.
Toponímia del apellido Rilo
El apellido Rilo tiene posible origen toponímica.
en Galicia encontramos los siguientes lugares
con la grafía Rilo
- en la parroquia de San Martiño de Calvos de Socamiño, en el municipio de Touro (A Coruña).
- en la parroquia de Santa Uxía de Mandiá, en el municipio de Ferrol (A Coruña).
- en la parroquia de San Vicente de Meá, en el municipio de Mugardos (A Coruña).
- en la parroquia de Santaia de Probaos, en el municipio de Cesuras (A Coruña).
con la grafía Riloa
- en la parroquia de Nosa Señora dos Remedios de Corme Porto, en el municipio de Ponteceso (A Coruña).
Distribución en Galicia del apellido Rilo.
En A Coruña: en los municipios de A Coruña (385), Santiago de Compostela (95), Oza dos Ríos (64), Cesuras (63), Bergondo (55), Betanzos (54), Ferrol (48), Touro (42), Culleredo (37), Oleiros (35), Cambre (18), O Pino (17), Sada (16), Abegondo (14), Boqueixón (11), Fene (11), Frades (9), Curtis (7), Teo (7) y Paderne (6).
En Ourense: en el municipio de Ourense (11).
En Pontevedra: en los municipios de Vigo (14) y Pontevedra (7).
En A Coruña: en las comarcas de A Coruña (563), Betanzos (207), Santiago (116), Ferrol (65), Arzúa (60), Órdes (21), Eume (6) y Noia (6).
En Ourense: en la comarca de Ourense (11).
En Pontevedra: en las comarcas de Vigo (17), Pontevedra (10) y Deza (8).
Distribución en España del apellido Rilo.
en las provincias de A Coruña (551), Bizkaia (57), Madrid (41), Asturias (41), Pontevedra (35), Barcelona (31), Ávila (16), Castellón/Castelló (10), Ourense (7), Lugo (6), Ceuta (6), Gipuzkoa (5) y Málaga (5).
en las comunidades de Galicia (599), País Vasco (62), Principado de Asturias (41), Comunidad de Madrid (41), Cataluña (31), Castilla y León (16), Comunitat Valenciana (10), Ciudad Autónoma de Ceuta (6) y Andalucía (5).
Heráldica del apellido Rilo
Relación de escudos heráldicos o blasones del apellido Rilo
Armas:
1.- De oro, banda de gules, engolada de dragantes de sinople, acompañada de dos veneras de sinople, una en lo alto y otra en lo bajo.
Datos en PARES del apellido Rilo
Relación de documentos encontrados en la Web del Portal de Archivos Españoles (PARES) de personas con el apellido Rilo, clasificadas ascendentemente por fecha.
1.- Ejecutoria del pleito litigado por Juan Antonio Núñez de Rilo, como marido de Inés Varela, vecinos de la feligresía de San Pedro de Oza (La Coruña), con Andrés Sánchez Espiñeira y la suya, vecino de San Pelayo de Aranga (La Coruña), sobre misión en posesión de cierto vínculo. 1779.
Cód. Ref: ES.47186.ARCHV//REGISTRO DE EJECUTORIAS,CAJA 3445,2
Datos en el ARG del apellido Rilo
Relación de documentos encontrados en el Archivo del Reino de Galicia, de personas con el apellido Rilo, clasificadas ascendentemente por fecha.
1.- FRANCISCO DIEGUEZ DE DEZA (CURADOR DE DOÑA MARIA JOSEFA DE NOVOA, SU NIETA) CON EL LICENCIADO DON DOMINGO DE RILO, ESTEBAN DE CASTRO Y OTROS: AUTO ORDINARIO SOBRE CORTAR TOJO Y ESTIBADAR EN LOS MONTES DE SANTA LEOCADIN Y NAVAS EN SANTA LEOCEDIA DE BROUZA. 1700.
2.- DON ANDRÉS SÁNCHEZ ESPIÑEIRA CON DON JUAN ANTONIO RILO. MISIÓN EN POSESIÓN DEL VÍNCULO QUE FUNDÓ DON DOMINGO RODRÍGUEZ. 1700.
3.- DON JUAN SÁNCHEZ VAAMONDE, ARCEDIANO DE NENDOS, CANÓNIGO DE SANTIAGO, CON PEDRO DE RILO, VECINO DE BETANZOS, ARRENDATARIO DE LAS RENTAS DE SARANDONES, SOBRE EJECUCIÓN. 1715.
4.- JUAN MANUEL BERMÚDEZ, CURADOR AD LITEM DE ANDREA GARCÍA, VECINA DE SAN PEDRO DE PORZOMILLOS, CON JUAN DO CAMPO, MARÍA LÓPEZ, VIUDA DE ALONSO CALVIÑO, VECINA DE SAN PEDRO DE OZA, DOMINGO DE RILO, FRANCISCO NÚÑEZ Y CONSORTES. SOBRE EVICCIÓN Y SANEAMIENTO EN VENTA DE PARTE DEL LUGAR DE CARRACEDA SITO EN LA FELIGRESÍA DE SAN PEDRO DE OZA Y EL SOTO QUE SE DICE DA LEMA DA HERMIDA EN LA FELIGRESÍA DE SAN JULIÁN DE COIRÓS. 1717.
5.- PEDRO DE RILO, VECINO DE BETANZOS, ARRENDATARIO DE LAS RENTAS DEL VOTO E IGLESARIOS DEL PARTIDO DE SARANDONES, PERTENECIENTE AL ARCEDIANATO DE NENDOS, CON JUAN DA ESTRADA Y ARAÚJO, SU COMPAÑERO EN EL ARRIENDO, SOBRE AJUSTE DE CUENTAS. 1718.
6.- JULIÁN MARTÍNEZ FERREIRO CON DOMINGO DE RILO Y CONSORTES. MISIÓN EN POSESIÓN DE LOS BIENES DEL VÍNCULO Y ANIVERSARIO QUE FUNDÓ RODRIGO FERREIRA Y MARÍA VÁZQUEZ. 1731.
7.- JULIÁN MARTÍNEZ FERREIRO CON DOMINGO DE RILO. MISIÓN EN POSESIÓN DE BIENES DEL VÍNCULO FUNDADO POR MARÍA VÁZQUEZ, LA SEGUNDA. 1732.
8.- JOSÉ ANTONIO DE BARROS, Y AHORA GREGORIA SÁNCHEZ DE ESCOBAR, SU MUJER, VECINA DE LA CIUDAD DE BETANZOS, CON DOMINGO DE RILO, VECINO DE SANTA MARÍA DE FIGUEREDO, MARÍA LÓPEZ Y CONSORTES. SOBRE MISIÓN EN POSESIÓN Y PARTIJA DE BIENES DE JUAN LÓPEZ RAMÓN Y MARÍA SÁNCHEZ DE ESCOBAR EN SANTIAGO DE PADERNE. 1733.
9.- ANDRÉS BECERRA, JOSÉ Y MIGUEL DE RILO, ANTONIO DE MONTEAGUDO Y CONSORTES, TODOS LABRADORES Y VECINOS DE SANTA EUGENIA DE FAO JURISDICCIÓN DE ARZÚA, CON ANTONIO MOURELOS, DE LA MISMA VECINDAD. SOBRE CIERRE DE UNA VIÑA QUE NOMBRAN DO PEGO SITA EN SANTA EUGENIA DE FAO Y PAGO DE DAÑOS. 1754.
10.- BENITO COUCEIRO, ANTONIA DE RILO (SU MUJER) Y CONSORTES CON SILVESTRE DE RILO: AUTO ORDINARIO POR EL MONTE DA AVIEIRA. 1754.
11.- JOSÉ ÁLVAREZ MARTÍNEZ CON NICOLÁS DO RILO Y JERÓNIMO RIVERO. MISIÓN EN POSESIÓN Y PARTIJA DE BIENES DE DON MANUEL ÁLVAREZ ENRÍQUEZ. 1756.
12.- ANTONIO FELIX TABOADA Y VAAMONDE Y CAYETANA DE ULLOA Y VAAMONDE, SU MUJER, CON ALONSO DE RILO Y CONSORTES. MISIÓN EN POSESIÓN DEL VÍNCULO FUNDADO EN LOS LUGARES DE CORVILLÓN Y HORTA POR MIGUEL CALVO. 1779.
13.- RILO ANTONIO CON MARÍA DE BEREA Y CONSORTES, SOBRE DEMANDA DE REIVINDICACIÓN DE BIENES VINCULARES FUNDADOS POR ANTONIO DE OTERO. 1783.
14.- PASCUAL AGUIAR CON JUAN ANTONIO RILO, MAYORDOMO PEDÁNEO, SOBRE RECTIFICACIÓN DE UN PUENTE. 1788.
15.- FRANCISCO DE RILO, ABOGADO DE LA REAL AUDIENCIA, CON LA CIUDAD DE BETANZOS. SERVIR LA MAYORDOMÍA DE SAN ROQUE DE DICHA CIUDAD. 1789.
Solamente mostramos los 15 documentos más antiguos encontrados en el ARG.
Personas célebres con el apellido Rilo
Relación de personas célebres o personas con alguna relevancia social, cultural, cientifica, etc. que tienen en sus apellidos, el apellido Rilo
1.- Manuel Rilo Pardo, conocido como "O Rilo de Betanzos" o "O Vello Rilo", nacido en San Nicolao de Cis (Oza dos Ríos) en 1829 y fallecido en Salto (Oza dos Ríos) el 16 de marzo de 1907, fue un gaitero gallego.
2.- Julio Illade Rilo, fue un farmacéutico, político y periodista gallego.
3.- Elena Veiga Rilo, nacida en Guísamo (Bergondo) en 1991, es una escritora gallega.
Fuentes y bibliografía
Esta es la bibliografía que recoge el origen, significado, la historia, la distribución y otros datos del apellido Rilo empleados en la redacción de este artículo.
- RAG, Dicionario da Real Academia Galega,
,. - Xunta de Galicia, Nomenclátor de Galicia,
Xunta de Galicia,. - Boullón Agrelo, A.I.; Sousa Fernández, X., Cartografía dos apelidos de Galicia,
Instituto da Lingua Galega - USC, . - INEbase, Aplicativo Apellidos,
INE, . - ARG, Arquivo do Reino de Galicia,
Xunta de Galicia,. - Pérez Costanti, P.; Pardo de Guevara y Valdés, E., Linajes galicianos,
Ara Solis Produccións Culturais, {S.L.}, . - Fundación Wikimedia, Inc., Galipedia,
,.
